Fuaimeanna agus Creathanna

  • Tá fuaim déanta as creathanna, nó fuaimthonnta, gur féidir linn a chloisint. 
     
  • Déantar na fuaimthonnta as rudaí a bhíonn ag creathach (ag croitheadh siar agus aniar).  
     
  • Gluaiseann fuaimthonnta trí aer, trí leachtanna agus thrí sholaid ina gcreathanna. 
     
  • Nuair a shroicheann siad ár gcluasa, bíonn craiceann teolaí thiompán na cluaise ag creathadh de bharr na dtonnta seo.  
     
  • Cruthaíonn uirlís fuaim nuair a bhíonn cuid dó ag creathadh go han-tapa.

Déanann druma fuaim as a bheith ag croitheadh agus sin a tharlaíonn freisin le téada an ghutha. An féidir leat trí rud eile a liostáíl a dhéanann fuaim as a bheith ag croitheadh?

1) 
2) 
3) 

Déan Casú Círe

Is uirlis é an casú a dheanann fuaime agus tú ag dordán isteach ann. Mar sin, más féidir leat a bheith ag drantán phoirt, is féidir leat casú a sheinm!


Tá píosa beag páipéar síoda taobh istigh den ghnáth casú. Tosaíonn an páipéar ag croitheadh agus tú ag dordán isteach sa chasú, tus a chruthaíonn fuaim ar nós crónán. Tá an casú cosúil le drumaí (ar nós an Bodhrán a thaispeáin Ray daoibh sa rang), mar go ndéanann siad fuaim as a bheith ag croitheadh ábhair atá sínte.

Ag teastáil uait: Cíor leathan le neart fiacla, páipéar síoda nó páipéar gréiscdhíonach, siosúr.

1) Ar dtús tá cearnóg páipéar síoda ag teastáil, níos lú ná 20cm ar leithead, le cuir timpeall ar an gcíor. Oibríonn páipéar síprise nó páipéar gréiscdhíonach is fearr. Fill an chearnóg páipéir ina dhá leath.

2) Ansin cuir cíor taobh istigh den pháipéar fillte, leis na fiacla ag díriú ar mhalairt treo leis an bhfilleadh.

3) Má tá fad an páipéar níos leithne ná do chíor, gearr an fuílleach.

4) Anois agus d'uirlis agat is féidir leat tosnú ag seinm. Chun an cíor casú a sheinm, breith ar fhaobhar na huirlise agus cuir an taobh fillte le do liopaí agus tosaigh ag dordán. (Ní bhainfidh tú fuaim as má bhíonn tú díreach ag séideadh)

Cuirigí grianghraif chugainn don méid atá déanta agaibh.  Iarraigí ar bhur dtuismitheoirí cabhrú leat iad a sheoladh chugainn.